अमेरिका-इराणची पुढील चर्चा जिनिव्हात होण्याची शक्यता

वॉशिंग्टन ः पश्‍चिम आशियातील वाढत्या अस्थिरतेच्या पार्श्‍वभूमीवर अमेरिका आणि इराण यांच्यातील तणाव पुन्हा एकदा चर्चेच्या माध्यमातून कमी करण्याचे प्रयत्न सुरू झाले आहेत. इस्लामाबाद येथे झालेल्या मागील शांतता चर्चेला अपेक्षित यश न मिळाल्यामुळे परिस्थिती अधिक गुंतागुंतीची झाली होती. मात्र, नव्या घडामोडींमुळे दोन्ही देश पुन्हा संवादाच्या मार्गावर येण्याची चिन्हे दिसत आहेत.
अलीकडील अपयशानंतरही कूटनीतिक हालचाली वेगाने सुरू असून पुढील बैठकीसाठी तयारी करण्यात येत आहे. या पार्श्‍वभूमीवर दोन्ही देश या आठवड्याच्या अखेरीस पुन्हा एकदा समोरासमोर चर्चा करण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. ही बैठक 21 एप्रिलपर्यंत लागू असलेल्या तात्पुरत्या युद्धविरामाच्या कालावधीपूर्वी होऊ शकते, असे संकेत मिळत आहेत. संभाव्य स्थळ म्हणून जिनिव्हा या तटस्थ शहराचे नाव पुढे येत असून, तेथेच पुढील वाटाघाटी पार पडण्याची शक्यता अधिक मानली जात आहे. तथापि, या बैठकीत दोन्ही देशांकडून उच्चस्तरीय प्रतिनिधी सहभागी होणार की नाही, याबाबत अद्याप स्पष्टता आलेली नाही. मागील चर्चेत ठोस निष्कर्ष निघाला नसला, तरी संवादाची दारे उघडी ठेवण्याचा दोन्ही बाजूंचा प्रयत्न सुरू असल्याचे दिसते. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनीही या संदर्भात सकारात्मक संकेत दिले आहेत. त्यांच्या मते, इराण अमेरिकेच्या अटी मान्य करण्यास तयार असल्यास पुन्हा प्रत्यक्ष चर्चेसाठी अमेरिका पुढाकार घेईल. गेल्या काही आठवड्यांपासून तणाव कमी करण्यासाठी दोन्ही देश विविध स्तरांवर प्रयत्नशील असल्याचे सूत्रांनी सांगितले आहे. दरम्यान, ट्रम्प यांनी अलीकडेच केलेल्या विधानात इराणने पुन्हा संवाद साधण्याची तयारी दर्शविल्याचा दावा केला होता. त्यांच्या म्हणण्यानुसार, इराण करारासाठी उत्सुक आहे. सध्याच्या तणावामागे इराणचा अणु कार्यक्रम हा मुख्य मुद्दा असल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले. अमेरिका इराणला अण्वस्त्रे विकसित करण्याची मुभा देणार नाही, अशी ठाम भूमिका त्यांनी पुन्हा अधोरेखित केली. या सर्व घडामोडींमुळे आंतरराष्ट्रीय स्तरावर उत्सुकता वाढली असून, जिनिव्हातील संभाव्य बैठक तणाव कमी करण्याच्या दिशेने महत्त्वाची पायरी ठरते का, याकडे जगाचे लक्ष लागले आहे.