भारत-अमेरिका संबंधांना मिळणार नवी दिशा; फ्रान्समध्ये आज पंतप्रधान मोदी आणि ट्रम्प यांची होणार भेट

नवी दिल्ली : फ्रान्समध्ये होणाऱ्या जी-७ (G-7) शिखर परिषदेदरम्यान भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांची आज सोमवारी महत्त्वपूर्ण द्विपक्षीय भेट होणार असल्याची माहिती समोर आली आहे. या भेटीकडे आंतरराष्ट्रीय स्तरावर विशेष लक्ष लागले असून, भारत-अमेरिका संबंधांना यामुळे नवी दिशा मिळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्ष कार्यालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, डोनाल्ड ट्रम्प परिषदेदरम्यान विविध देशांच्या प्रमुखांशी स्वतंत्र चर्चा करणार आहेत. यामध्ये फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष, युक्रेनचे राष्ट्राध्यक्ष, कतारचे अमीर, संयुक्त अरब अमिरातीचे (UAE) राष्ट्राध्यक्ष तसेच इजिप्तचे राष्ट्राध्यक्ष यांचा समावेश आहे. याच दौऱ्यात पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यासोबतही स्वतंत्र बैठक आयोजित करण्यात आली आहे. या बैठकीत भारत-अमेरिका व्यापार संबंध, संरक्षण क्षेत्रातील सहकार्य, तंत्रज्ञान विकास, गुंतवणूक, ऊर्जा सुरक्षा आणि जागतिक घडामोडी यांसारख्या विविध विषयांवर चर्चा होण्याची अपेक्षा आहे. दोन्ही देशांमधील धोरणात्मक भागीदारी अधिक मजबूत करण्यासाठी ही बैठक अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.

शिखर परिषदेदरम्यान जागतिक आर्थिक वाढ, पुरवठा साखळीची (Supply Chain) मजबूती, महत्त्वपूर्ण खनिजांचा पुरवठा, बेकायदेशीर स्थलांतर, अंमली पदार्थांची तस्करी आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) यांसारख्या विषयांवर व्यापक चर्चा होणार आहे. बदलत्या जागतिक परिस्थितीत सदस्य राष्ट्रांमधील सहकार्य वाढविण्यावर परिषदेत भर दिला जाणार आहे. फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांच्या यजमानपदाखाली होणाऱ्या या परिषदेत विविध कार्यसत्रे, द्विपक्षीय बैठका आणि विशेष चर्चांचे आयोजन करण्यात आले आहे. कृत्रिम बुद्धिमत्ता आणि नवोन्मेष (Innovation) या विषयांवरील विशेष कार्यभोजनात जगातील आघाडीच्या तंत्रज्ञान क्षेत्रातील उद्योजक आणि विविध देशांचे प्रतिनिधी सहभागी होणार आहेत.

व्यापार-संरक्षणावर होणार चर्चा भारत आणि अमेरिका हे जगातील दोन महत्त्वाचे लोकशाही देश मानले जातात. त्यामुळे पंतप्रधान मोदी-ट्रम्प भेटीतून व्यापार, संरक्षण, तंत्रज्ञान आणि जागतिक सुरक्षेच्या क्षेत्रात सहकार्य वाढविण्याबाबत महत्त्वपूर्ण निर्णय होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. आगामी काळातील द्विपक्षीय संबंधांच्या दृष्टीने ही बैठक अत्यंत महत्त्वाची ठरेल, असे आंतरराष्ट्रीय राजकीय जाणकारांचे मत आहे.

होर्मुझ सामुद्रधुनी लवकरच उघडणार : ट्रम्प अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अमेरिका आणि इराण यांच्यातील तणाव कमी करण्यासाठी शांतता करार पुढील काही तासांमध्ये होण्याची शक्यता रविवारी व्यक्त केली आहे. या करारानंतर होर्मुझ सामुद्रधुनी (Strait of Hormuz) पुन्हा सर्व व्यापारी जहाजांसाठी खुली करण्यात येईल, असा दावा त्यांनी केला. तसेच परिस्थिती स्थिर झाल्यानंतर इराणच्या समृद्ध युरेनियम साठ्याबाबतही पुढील उपाययोजना केल्या जातील, असे त्यांनी नमूद केले. ट्रम्प यांनी इशारा देताना सांगितले की, शांततेच्या प्रयत्नांना यश आले नाही तर अमेरिकेकडे इतर पर्यायही उपलब्ध आहेत. मात्र त्यांचा वापर करण्याची वेळ येऊ नये, अशी अपेक्षा त्यांनी व्यक्त केली.