मुंबई : महाराष्ट्र ही केवळ उद्योग, शिक्षण आणि सामाजिक परिवर्तनाचीच भूमी नाही, तर भारतीय चित्रपटसृष्टीची जननी म्हणूनही तिची ओळख जगभर आहे. दादासाहे

मुंबई : महाराष्ट्र ही केवळ उद्योग, शिक्षण आणि सामाजिक परिवर्तनाचीच भूमी नाही, तर भारतीय चित्रपटसृष्टीची जननी म्हणूनही तिची ओळख जगभर आहे. दादासाहेब फाळके यांच्या स्वप्नातून जन्मलेल्या भारतीय चित्रपटसृष्टीने आज जागतिक स्तरावर आपली छाप निर्माण केली आहे. अशा वेळी मुंबईतील मालाड येथे आकाशवाणी (प्रसार भारती) च्या मालकीच्या जागेवर जागतिक दर्जाचे एकात्मिक चित्रपट आणि दूरदर्शन माध्यम केंद्र उभारण्याची घोषणा मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी केली आहे. ही घोषणा महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक, तांत्रिक आणि आर्थिक भविष्याचा आराखडा मांडणारी दूरदर्शी संकल्पना आहे.
नेतृत्वाची खरी ओळख केवळ वर्तमानातील प्रश्न सोडविण्यात नसते, तर भविष्यातील संधी ओळखून त्यासाठी आजच पायाभरणी करण्यात असते. देवेंद्र फडणवीस यांनी अनेक वेळा आपल्या प्रशासनातून हे सिद्ध केले आहे की विकासाचा अर्थ फक्त रस्ते, पूल आणि इमारती उभारणे नसतो; तर ज्ञान, संस्कृती, तंत्रज्ञान आणि सर्जनशीलतेला चालना देणारी परिसंस्था निर्माण करणे हाही विकासाचाच एक महत्त्वाचा भाग आहे. मालाड येथे प्रस्तावित असलेले हे एकात्मिक चित्रपट आणि दूरदर्शन माध्यम केंद्र त्याच व्यापक विचारसरणीचे प्रतीक आहे.
जागतिक मनोरंजन उद्योग झपाट्याने बदलत आहे. डिजिटल प्लॅटफॉर्म, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), व्हर्च्युअल प्रॉडक्शन, ॲनिमेशन, व्हिज्युअल इफेक्ट्स (VFX) आणि ओटीटी (OTT) माध्यमांमुळे संपूर्ण जगाचे मीडिया विश्व नव्याने आकार घेत आहे. या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्राने केवळ परंपरागत चित्रपट निर्मितीचे केंद्र राहून चालणार नाही, तर आधुनिक माध्यम तंत्रज्ञानाचे जागतिक हब बनणे आवश्यक आहे. फडणवीस यांनी मांडलेली ही संकल्पना महाराष्ट्राला त्या दिशेने घेऊन जाणारी आहे. या केंद्रामुळे चित्रपट, दूरदर्शन, ॲनिमेशन, डिजिटल मीडिया, प्रसारण तंत्रज्ञान, संशोधन, प्रशिक्षण आणि उद्योजकता यांना एकाच छताखाली स्थान मिळू शकेल.
अशा प्रकारची एकात्मिक व्यवस्था जगातील अनेक प्रगत देशांमध्ये यशस्वी ठरती आहे. महाराष्ट्रातही अशा दर्जेदार पायाभूत सुविधा निर्माण झाल्यास हजारो युवकांना रोजगाराच्या नव्या संधी उपलब्ध होतील. केवळ कलाकार नव्हे तर तंत्रज्ञ, संपादक, ग्राफिक्स डिझायनर, ध्वनी अभियंते, संशोधक, लेखक आणि डिजिटल कंटेंट निर्माते यांनाही नवे व्यासपीठ मिळेल. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या नेतृत्वाचे आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे सार्वजनिक संपत्तीचा दूरदृष्टीने उपयोग. मालाड येथील या जागेचा उपयोग महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक आणि आर्थिक प्रगतीसाठी करण्याचा विचार ही संसाधनांच्या प्रभावी वापराची उत्कृष्ट संकल्पना आहे.
मुंबई ही आधीपासूनच भारतीय मनोरंजन उद्योगाची राजधानी मानली जाते. परंतु जागतिक स्पर्धेच्या युगात केवळ ऐतिहासिक वारसा पुरेसा नसतो. आधुनिक पायाभूत सुविधा, संशोधन, कौशल्य विकास आणि जागतिक दर्जाचे तंत्रज्ञान यांची सांगड घालणे आवश्यक असते. प्रस्तावित केंद्रामुळे मुंबईची ओळख केवळ बॉलिवूडपुरती मर्यादित न राहता ती जागतिक मीडिया आणि सर्जनशील उद्योगांचे केंद्र म्हणून अधिक बळकट होऊ शकते. या उपक्रमाचा आणखी एक महत्त्वाचा पैलू म्हणजे महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक वारशाचे संवर्धन. चित्रपट आणि दूरदर्शन ही केवळ मनोरंजनाची साधने नसून समाजाच्या सामूहिक स्मृती जपणारी माध्यमे आहेत. आधुनिक तंत्रज्ञानासह सांस्कृतिक दस्तऐवजीकरण, अभिलेखागार निर्मिती आणि नव्या पिढीला प्रशिक्षण देण्याची संधी या केंद्रातून उपलब्ध होऊ शकते.
पायाभूत सुविधा, गुंतवणूक, उद्योग, डिजिटल परिवर्तन आणि आता सर्जनशील उद्योग क्षेत्रातील ही महत्त्वाकांक्षी संकल्पना या सर्व उपक्रमांमध्ये एक समान धागा दिसतो, तो म्हणजे महाराष्ट्राला राष्ट्रीयच नव्हे तर जागतिक स्तरावर अधिक सक्षम आणि स्पर्धात्मक बनविण्याचा प्रयत्न. मालाड येथे उभारण्यात येणारे जागतिक दर्जाचे एकात्मिक चित्रपट आणि दूरदर्शन माध्यम केंद्र हे भविष्यात महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक अर्थव्यवस्थेला नवी गती देणारे ठरू शकते. या संकल्पनेत रोजगार आहे, नवोपक्रम आहे, जागतिक दृष्टी आहे आणि महाराष्ट्राच्या सर्जनशील सामर्थ्यावर असलेला विश्वास आहे.


COMMENTS